Newline Adriano

Nowoczesna Szkoła Tańca, Kultura i rozrywka

Archive for the ‘Instrumenty perkusyjne’ Category

Kotły

Kocioł to instrument perkusyjny z grupy membranofonów, o określonej wysokości dźwięku. Kotły wywodzą się z małych bębnów pochodzenia arabskiego o nazwie naker. Były one przypinane do pasa i używane głównie w trakcie różnych ceremonii wojskowych. W takim kształcie były one znane aż do XVI w. W XV w. zaczęto już używać większych kotłów które przymocowywane były do końskiego grzbietu. Następnie dokonywano wielu usprawnień tego instrumentu, aż w końcu w XVI w. zaczęto napinać membrany za pomocą śrub, co dawało możliwość dostrajania kotłów. Kotły pojawiły się w orkiestrze symfonicznej w XVII w., a później znalazły zastosowanie w orkiestrach dętych, marszowych itp. Początkowo kotły strojone były ręcznie za pomocą śrub, które miały na celu napinanie membrany, lecz było to bardzo czasochłonne. W latach 70. XIX w. w Dreźnie pojawiły się kotły strojone za pomocą pedałów ( tzw. kotły drezdeńskie ) lecz one także nie były idealne. Znaczną poprawę możemy zauważyć dopiero w XX w. ponieważ dopracowano automaty strojeniowe kotłów. Standardowo w orkiestrze symfonicznej używane są cztery kotły różnej wielkości ( od 80 cm do 61 cm średnicy ), które dają nam zakres dźwięków od D do a.Kotły mają kształt misy ( przeważnie wykonanej z blachy miedzianej ), na nich rozciągnięta jest membrana wykonana ze skóry lub tworzywa sztucznego. Napinana jest ona za pomocą śrub znajdujących się na misie kotła. Dodatkowo kotły posiadają pedał służący przestrajaniu. Na kotłach gra się pałkami z filcową główką ( pałki mają różne rozmiary główek w zależności od tego jaki dźwięk chcemy uzyskać ). Notacja w kluczu basowym (z grupy kluczy F ).


Dzwonki

Mało kto wie i w pewnym sensie jest to uzasadnione, że dzwonki należą do grupy instrumentów perkusyjnych. Dokładniej rzecz ujmując dzwonki to instrument z grupy idifonów uderzanych, o określonej wysokości dźwięku. Wywodzą się one z instrumentu zwanego lirą. W orkiestrach marszowych używane już w XIX w. początkowo właśnie w tej postaci, a na przełomie XIX i XX w. weszły także w skład orkiestry symfonicznej w znanej nam dzisiaj postaci. Skala dzwonków to: od b1 do c4.Podobnie jak inne instrumenty z tej grupy składają się z płytek ( metalowych ) o różnej długości ułożonych chromatycznie w dwóch rzędach ( na wzór klawiatury fortepianowej ), znajdujących się na metalowej ramie. Na dzwonkach gra się pałeczkami lub młoteczkami wykonanymi z twardego tworzywa ( jak np. drewno lub plastik ). Można grać dwoma lub czterema pałeczkami. Notacja w kluczu wiolinowym ( z grupy kluczy G ), lecz o oktawę niżej niż jest rzeczywiste brzmienie instrumentu. Dzwonki są bardzo podobne w budowie, funkcjonowaniu oraz w sposobie wydobywania dźwięku do powszechnie znanych, zwłaszcza z lat szkolnych, cymbałków.


Wibrafon

Jest to instrument perkusyjny z grupy idiofonów uderzanych, o określonej wysokości dźwięku. Podobnie jak ksylofon i dzwonki. Wibrafon został zbudowany w 1920r. w Stanach Zjednoczonych. Początkowo był używany głównie w muzyce jazzowej, lecz teraz spotkać go można także w innych rodzajach muzyki. Skala wibrafonu to: od c1 do c4.Wibrafon posiada metalowe sztabki strojone chromatycznie (na wzór klawiatury fortepianowej ), a pod każdą z nich znajduje się metalowa rura czyli tzw. rezonator ( mają one różne długości ). Pod każdym rezonatorem znajdują się małe wiatraczki, które wprawiane są w ruch za pomocą małego silniczka elektrycznego. Kiedy silniczek jest włączony, wiatraczki obracają się powodując drgania powietrza, co w efekcie daje nam charakterystyczny dla wibrafonu dźwięk tremolo. Wibrafon u dołu wbudowany ma także pedał przedłużający dźwięk ( podobnie jak w fortepianie ). Gdy pedał nie jest wciśnięty, instrument wydaje krótkie, przytłumione dźwięki, a gdy jest wciśnięty, dźwięk może zostać przedłużony na kilka, a nawet na kilkanaście sekund. Na wibrafonie gra się dwoma lub czterema pałeczkami ( z twardą główką owiniętą sfilcowaną watą, z główkami owiniętymi miękką włóczką, miotełkami lub pałkami do kotłów – w zależności od tego jaki dźwięk chcemy uzyskać ). Notacja w kluczu wiolinowym ( z grupy kluczy G ).


Bęben i werbel

Jest to instrument muzyczny z grupy membranofonów, o nieokreślonej wysokości dźwięku. Bęben to jeden z najstarszych instrumentów świata, ponieważ wywodzi się z epoki neolitycznej. Znany był już 3000 lat temu w Chinach, gdzie przy jego akompaniamencie odbywały się różne tańce, obrzędy, polowania oraz służył do ogłaszania alarmu. Współcześnie różne rodzaje bębnów możemy spotkać w orkiestrach ( np. w symfonicznej czy dętej ) a także jest również z ogromnym powodzeniem używany w muzyce jazzowej, rockowej, a także w innych rodzajach muzyki.Bęben ma walcowaty kształt oraz na ramę naciągnięta jest jedna lub dwie membrany ( w zależności od rodzaju bębna ). Rama bębna wykonana jest z metalu, za to membrany ze skóry lub tworzywa sztucznego. Do gry na bębnie używa się pałek z miękką główką, specjalnych miotełek, a także nawet palców lub całych dłoni. Na potrzeby muzyki jazzowej itp. Stosuje się specjalny pedał zwany stopką, do którego przymocowana jest pałka ( jest obsługiwany za pomocą stopy ).Jednym z najczęściej spotykanych rodzajów bębna ( w wielu gatunkach muzycznych ) jest bęben mały czyli tzw. WERBEL. Standardowo werble mają szerokość 14 cali a głębokość 5,5 cala ale zdarzają się także werble o nieco innych rozmiarach. Korpus werbla przeważnie wykonany jest z metalu lub drewna, posiada on dwa naciągi ( górny i dolny ) napinane za pomocą śrub, dwie membrany i przyciskające je obręcze, przylegające do dolnej membrany sprężyny odpowiedzialne za charakterystyczny dźwięk tego instrumentu oraz mechanizm służący do naciągania i poluźniania owych sprężyn, a także posiada tzw. lug, czyli element przymocowany do korpusu werbla pozwalający na umocowanie śrub naciągowych. Kiedyś jeszcze używano tłumik górnej membrany, aczkolwiek dziś nie jest on już używany. W zapisie dla bębnów wyznaczony jest tylko rytm, gdyż nie mają one określonej wysokości dźwięku.


Dzwony rurowe

Jest to instrument perkusyjny o określonej wysokości dźwięku. Powstały one w drugiej połowie XIX w. i weszły na stałe w skład orkiestry symfonicznej zastępując tym samym dzwony kościelne. Skala dzwonów to: od c do f1.Instrument ten składa się z metalowej ramy na której za pomocą krótkich sznurków zawieszonych jest, w dwóch rzędach, 20 rur ( o różnych długościach ) ułożonych chromatycznie. Najczęściej rury te wykonane są z miedzi i są powlekane chromem. Stosuje się także rury odlewane z brązu, glinu czy niklu. W połowie ramy znajdują się tłumiki obsługiwane pedałem ( działają tak samo jak fortepianowe ).Na rurach gra się twardym drewnianym lub plastikowym młoteczkiem, a czasem także innymi pałkami perkusyjnymi. Notacja w kluczu wiolinowym ( z grupy kluczy G ).Jakość i rodzaj dźwięku wydobywanego przez dzwony rurowe uwarunkowana jest rodzajem materiału, z którego zostały wykonane, ich wagi oraz kształtu. Dużą zależnością rodzaju i barwy dźwięku jest także forma i kształt serca rury dzwona.


Rodzaje instrumentów perkusyjnych

Instrumenty perkusyjne najczęściej spełniają funkcję linii rytmu, jednak jest kilka podgrup tych instrumentów, które potrafią także przejmować partię linii melodycznej. Źródłem dźwięku w instrumentach perkusyjnych jest ich drganie. Drganie wydobywające dźwięk może odbywać się w całości lub części instrumentu. Drgania wzbudzane są w wyniku uderzenia w odpowiednie miejsce instrumentu poprzez uderzanie pałkami, szczotkami, dłonią itp. Pewna grupa wydaje dźwięki poprzez potrząsanie nimi. Instrumenty perkusyjne dzielimy ze względu na rodzaj klasyfikacji dźwięku wydobywanego, a mianowicie: idiofony i membranofony. Do pierwszej grupy przedstawionej w powyższym podziale należą instrumenty, nazywane perkusyjnymi samobrzmiącymi, które wydobywają dźwięk poprzez drganie swojej całości.Do drugiej z kolei należą instrumenty perkusyjne membranowe, czyli instrumenty w których dźwięk wydobywany jest poprzez drganie napiętej membrany wchodzącej w skład instrumentu.Instrumenty perkusyjne są bardzo szeroko stosowane praktycznie w każdego typu muzyce. Co więcej są stosowane w prawie każdego typu zespołach, zwłaszcza w muzyce poważnej i rozrywkowej.


Ksylofon

Jest to instrument perkusyjny z grupy idiofonów uderzanych, o określanej wysokości dźwięku ( podobnie jak dzwonki i wibrafon ). Pochodzi on prawdopodobnie z czasów średniowiecza. Był on wtedy instrumentem popularnym głównie w Azji i w Europie. Prawdziwą popularność zyskał w wieku XIX za sprawą kompozycji Camille’a Saint-Sacnsa, który to wprowadził ten instrument do składu orkiestry symfonicznej, w której ksylofon pozostał do dziś. Jednym z najwybitniejszych wirtuozów ksylofonu był Michał Józef Guzikow. Skala ksylofonu to: od g1 do g4 lub c1 do c4.Ksylofon składa się z ramy, do której przymocowane są drewniane sztabki ułożone chromatycznie w dwóch rzędach ( układ sztabek wzorowany jest na klawiaturze fortepianowej ). Pod każdą sztabką znajduje się metalowa rura pełniąca funkcję rezonatora.Na ksylofonie, podobnie jak na innych instrumentach tego typu, gra się pałeczkami.Ksylofon ma dźwięk ostry i krótki, lecz jest on dość donośny. Notacja w kluczu wiolinowym ( z grupy kluczy G ), jednakże brzmienie instrumentu jest o oktawę wyższe niż notacja. Ksylofon to kolejny instrument po dzwonkach, który jest bardzo zbliżony wyglądem i budową do tradycyjnych szkolnych cymbałek.